Để thực hiện ứng dụng công nghệ thông tin trong đăng ký và quản lý hộ tịch theo quy định của Luật Hộ tịch, UBND tỉnh đã ban hành Kế hoạch số 572/KH-UBND ngày 25 tháng 4 năm 2016 về việc triển khai thực hiện Đề án "Cơ sở dữ liệu hộ tịch điện tử toàn quốc" trên địa bàn tỉnh tại 123 đơn vị cấp xã, 06 đơn vị cấp huyện và tại Sở Tư pháp. Để chuẩn bị các điều kiện để kết nối và ứng dụng Cơ sở dữ liệu hộ tịch điện tử trên toàn quốc, UBND tỉnh Quảng Bình đã chỉ đạo các địa phương đầu tư trang bị các phương tiện làm việc đạt chuẩn để phần mềm được kết nối và sử dụng có hiệu quả, khai thác tối đa tính năng nhằm nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước trong đăng ký và quản lý hộ tịch.

Công tác cải cách thủ tục hành chính được Ủy ban nhân dân các cấp quan tâm thực hiện. Trên cơ sở các Bộ Thủ tục hành chính mới trong lĩnh vực hộ tịch thuộc thẩm quyền giải quyết của UBND cấp huyện, cấp xã trên địa bàn tỉnh Quảng Bình được Ủy ban nhân dân tỉnh công bố kịp thời; Ủy ban nhân dân các cấp đã thực hiện rà soát, gỡ bỏ những thủ tục hành chính cũ không còn phù hợp với Luật Hộ tịch và thực hiện công khai, niêm yết các thủ tục hành chính mới trên cổng thông tin điện tử, tại Bộ phận phận tiếp nhận và trả kết quả của UBND cấp huyện, cấp xã để người dân thuận tiện theo dõi, tìm hiểu, thực hiện.

Kết quả, sau một năm triển khai thực hiện Luật Hộ tịch, trên địa bàn toàn tỉnh đã giải quyết 17.794 trường hợp đăng ký khai sinh (trong đó có 14 trường hợp đăng ký khai sinh có yếu tố nước ngoài  17.780 trường hợp đăng ký khai sinh trong nước); 9.448 trường hợp đăng ký lại khai sinh; 8.080 trường hợp đăng ký khai tử (trong đó có 02 trường hợp đăng ký khai tử có yếu tố nước ngoài, 8.078 trường hợp đăng ký khai tử trong nước); 1.141 trường hợp đăng ký lại khai tử;  7.209 trường hợp đăng ký kết hôn (trong đó có 43 trường hợp đăng ký kết hôn có yếu tố nước ngoài, 7.166 trường hợp đăng ký kết hôn trong nước); 133 trường hợp đăng ký kết hôn.

Nhằm kịp thời đánh giá và tháo gỡ những khó khăn, vướng mắc trong quá trình triển khai thi hành Luật Hộ tịch và các văn bản hướng dẫn thi hành bên cạnh việc  thường xuyên nắm bắt tình hình, hướng dẫn, giải đáp các yêu cầu về nghiệp vụ, Sở Tư pháp đã Ban hành Quyết định số 2146/KH-STP ngày 27/11/2015 về việc phê duyệt Kế hoạch thanh tra năm 2016, trong đó đã tổ chức 04 đợt thanh tra tại 02 đơn vị cấp huyện và 06 đơn vị cấp xã. Trong quá trình thanh tra, đã tiến hành hướng dẫn, trao đổi, giải đáp trực tiếp khó khăn, vướng mắc của các đơn vị được kiểm tra, kịp thời phát hiện và chấn chỉnh những hạn chế, thiếu sót trong quá trình thực hiện việc đăng ký và quản lý hộ tịch.

Có thể nói, qua một năm thực hiện Luật Hộ tich đã đạt được một số kết quả bước đầu quan trọng, công tác đăng ký, quản lý hộ tịch từng bước ổn đinh và đi vào nề nếp, cơ sở vật chất từng bước được cải thiện. Các cơ quan thực hiện việc đăng ký hộ tịch đã ý thức được trách nhiệm của mình, người dân đã nhận thức được tầm quan trọng của giấy tờ hộ tịch nên không tùy tiện sữa chữa, thêm, bớt; tự giác thực hiện đi đăng ký các sự kiện hộ tịch theo đúng thời gian quy định của pháp luật, hạn chế tình trạng “sinh không khai, tử không báo” như trước đây. Công chức Tư pháp hộ tịch cấp xã đã xác định được tầm quan trọng của công tác này nên đã tuân thủ trình tự, thủ tục của Luật Hộ tịch và các văn bản hướng dẫn thi hành; tham gia đầy đủ các lớp đào tạo nghiệp vụ, luôn nghiên cứu tìm tòi, học hỏi, nâng cao khả năng, trình độ, nghiệp vụ nên công tác giải quyết nhanh chóng, chính xác, theo đúng quy định của pháp luật về hộ tịch góp phần làm giảm đáng kể các vụ việc khiếu nại, tố cáo về hộ tịch. Tuy nhiên, bên cạnh những kết quả đạt được, công tác đăng ký hộ tịch ở địa phương gặp những khó khăn, vướng mắc như sau:

- Về nguồn nhân lực, vật lực: Một trong những điểm mới cơ bản của Luật Hộ tịch là đã tách bạch giữa cơ quan đăng ký  hộ tịch và cơ quan quản lý nhà nước về hộ tịch, đã phân cấp mạnh cho chính quyền cơ sở. Đây là điều kiện thuận lợi cho người dân trong quá trình đăng ký các sự kiện hộ tịch, nhất là các sự kiện hộ tịch có yếu tố nước ngoài. Tuy nhiên, việc phân cấp nhiệm vụ nhưng không bổ sung nguồn lực, kinh phí, cơ sở vật chất, phương tiện làm việc sẽ làm cho các cơ quan đăng ký  hộ tịch đã khó khăn lại càng khó khăn hơn.

- Về thể chế: Một số quy định trong Luật Hộ tịch và các văn bản hướng dẫn thi hành chưa rõ ràng, phù hợp như: Về cập nhật số định danh cá nhân của người được đăng ký khai sinh trong công tác đăng ký khai sinh; cấp Giấy xác nhận tình trạng hôn nhân đối với những chiến sỹ bộ đội, công an không có hộ khẩu cá nhân, hộ khẩu tập thể và người có thời gian cư trú có thời hạn ở nước ngoài về nước đăng ký kết hôn, họ không có điều kiện để đến có quan đại diện để xin cấp Giấy xác nhận tình trạng hôn nhân; quy định về giấy tờ, tài liệu làm chứng cứ chứng minh quan hệ cha, mẹ, con; quy định cấp Giấy báo tử trong trường hợp người chết tại nơi cư trú; trình tự, thủ tục xác minh các sự kiện hộ tịch ở các cơ quan có thẩm quyền ở nước ngoài; trình tự, thủ tục thu hồi, hủy bỏ giấy tờ hộ tịch do Ủy ban nhân dân cấp xã cấp trái quy định của Luật Hộ tịch; cải chính hộ tịch trong trường hợp liên quan đến Giấy khai sinh trong trường hợp người đăng ký khai sinh đã chết và không có giấy khai sinh; một số quy định của biểu mẫu hộ tịch chưa phù hợp.

Nhằm phát huy kết quả đạt được và kịp thời khắc phục những khó khăn, vướng mắc của Luật Hộ tịch và các văn bản hướng dẫn thi hành , trong thời gian tới, các cấp, các ngành có liên quan cần thực hiện tốt các biện pháp sau:

- Thứ nhất,tiếp tụcđẩy mạnh công tác tuyên truyền, phổ biến quán triệt Luật Hộ tịch và các văn bản hướng dẫn thi hành;

- Thứ hai, kịp thời hướng dẫn, sửa đổi, bổ sung những vướng mắc, bất cập trong Luật Hộ tịch và các văn bản hướng dẫn thi hành, bằng nhiều hình thức khác nhau và phù hợp với từng đối tượng, địa bàn.

- Thứ ba, tiếp tục kiện toàn đội ngũ công chức làm công tác hộ tịch ở 3 cấp, nhất là ở cấp huyện và cấp xã; đối với địa phương nào đang bố trí công chức làm công tác hộ tịch không đủ tiêu chuẩn theo quy định của Luật Hộ tịch thì khẩn trương sắp xếp, bố trí lại hoặc tiếp tục tuyển dụng (nếu còn chỉ tiêu).

- Thứ tư, tăng cường công tác đào tạo, tập huấn nghiệp vụ hộ tịch, nhất là các kỹ năng trong việc giải quyết, xử lý các tình huống hộ tịch và kỹ năng ứng dụng công nghệ thông tin trong đăng ký và quản lý hộ tịch cho đội ngũ làm công tác hộ tịch ở cấp huyện và cấp xã.

- Thứ năm, tiếp tục đầu tư ứng dụng phần mềm công nghệ thông tin trong đăng ký và quản lý hộ tịch.

- Thứ sáu, phát huy vai trò chủ động của cơ quan quản lý nhà nước về công tác tư pháp hộ tịch ở địa phương; chú trọng công tác tập huấn, hướng dẫn nghiệp vụ, thanh tra, kiểm tra tình hình đăng ký và quản lý hộ tịch trên địa bàn. Xem đây là nhiệm vụ thường xuyên để nhằm nắm bắt kịp thời những khó khăn, vướng mắc trong quá trình triển khai thi hành Luật qua đó kịp thời có biện pháp chỉ đạo, hướng dẫn.

- Thứ bảy, kiến nghị cấp ủy, chính quyền bổ sung chỉ tiêu về đăng ký hộ tịch vào chỉ tiêu phát triển kinh tế xã hội của địa phương; đồng thời lãnh đạo, chỉ đạo để đạt các chỉ tiêu về đăng ký, quản lý hộ tịch.

Luật Hộ tịch ra đời đã tạo cơ sở pháp lý ổn định, thống nhất, lâu dài cho công tác đăng ký, quản lý hộ tịch ở nước ta theo hướng từng bước chuyên nghiệp, hiện đại, bảo đảm một cách thuận lợi cho người dân thực hiện quyền, nghĩa vụ đăng ký hộ tịch theo quy định của Hiến pháp, Bộ luật Dân sự và các luật chuyên ngành khác, góp phần tăng cường quản lý dân cư trong giai đoạn phát triển mới của đất nước.