I. DÒNG CHẢY CHÍNH SÁCH
Một số chính sách có hiệu lực từ tháng 3 năm 2026
1.    Quy định mới về đăng ký cư trú cho người chưa thành niên 
Ngày 13/02/2026, Chính phủ ban hành Nghị định số 58/2026/NĐ-CP sửa đổi, bổ sung một số điều của các nghị định liên quan đến quy định điều kiện về an ninh, trật tự đối với một số ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện; quản lý và sử dụng con dấu; quản lý, sử dụng pháo; quy định chi tiết một số điều và biện pháp thi hành Luật Cư trú, Luật Căn cước.
Theo Nghị định số 58/2026/NĐ-CP, trường hợp người chưa thành niên đăng ký thường trú, đăng ký tạm trú tại nơi thường trú, nơi tạm trú của cha, mẹ hoặc cha hoặc mẹ hoặc người giám hộ thì cha hoặc mẹ hoặc người giám hộ thực hiện kê khai, xác nhận ý kiến vào Tờ khai thay đổi thông tin cư trú.
Trường hợp người chưa thành niên đăng ký thường trú, đăng ký tạm trú tại nơi thường trú, nơi tạm trú không phải là nơi thường trú, nơi tạm trú của cha, mẹ hoặc người giám hộ thì cha hoặc mẹ hoặc người giám hộ thực hiện kê khai, xác nhận ý kiến vào Tờ khai thay đổi thông tin cư trú. Trường hợp người chưa thành niên được Tòa án quyết định giao cho cha hoặc mẹ chăm sóc, nuôi dưỡng thì người được giao chăm sóc, nuôi dưỡng kê khai, xác nhận ý kiến vào Tờ khai thay đổi thông tin cư trú.
Nghị định số 58/2026/NĐ-CP có hiệu lực từ ngày 15/3/2026.
2.    Quy định mới về mã định danh điện tử cho bất động sản
Ngày 31/12/2025, Chính phủ ban hành Nghị định 357/2025/NĐ-CP về xây dựng và quản lý hệ thống thông tin, cơ sở dữ liệu về nhà ở và thị trường bất động sản.
Theo đó, tại khoản 5 Điều 3 Nghị định 357/2025/NĐ-CP, mã định danh điện tử cho bất động sản (bao gồm nhà ở và phần diện tích sàn xây dựng trong công trình xây dựng) là chuỗi ký tự số và chữ tối đa không quá 40 ký tự được cấp riêng cho mỗi căn nhà (chung cư, riêng lẻ) hoặc bất động sản trong công trình xây dựng được quản lý trong hệ thống thông tin, cơ sở dữ liệu về nhà ở và bất động sản.
Nghị định 357/2025/NĐ-CP có hiệu lực từ ngày 1/3/2026.
3.    Quỹ từ thiện phải công khai thu chi hằng năm trước ngày 31/3
Ngày 09/01/2026, Chính phủ ban hành Nghị định 03/2026/NĐ-CP quy định quỹ xã hội, quỹ từ thiện có nghĩa vụ công khai các khoản đóng góp, tài sản đã tiếp nhận và kết quả sử dụng trên phương tiện thông tin đại chúng trước ngày 31/3 hằng năm.
Đồng thời, Quỹ hoạt động trong lĩnh vực nào thì chịu sự quản lý của cơ quan nhà nước về ngành, lĩnh vực đó và chỉ thực hiện tài trợ, hỗ trợ trong phạm vi hoạt động theo điều lệ, trừ trường hợp tham gia hỗ trợ khắc phục khó khăn do thiên tai, dịch bệnh, hỏa hoạn, sự cố nghiêm trọng, khẩn cấp.
Nghị định 03/2026/NĐ-CP có hiệu lực từ 01/3/2026.
4. Sửa đổi, bổ sung quy định về trình tự cấp Giấy phép lập Văn phòng đại diện của các tổ chức hợp tác, nghiên cứu nước ngoài tại Việt Nam
Ngày 13/02/2026, Chính phủ ban hành Nghị định số 62/2026/NĐ-CP sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 06/2005/NĐ-CP ngày 19 tháng 01 năm 2005 của Chính phủ về việc lập và hoạt động của Văn phòng đại diện của các tổ chức hợp tác, nghiên cứu của nước ngoài tại Việt Nam. Nghị định số 62/2026/NĐ-CP sửa đổi, bổ sung khoản 1, 2 Điều 8 Nghị định số 06/2005/NĐ-CP về trình tự cấp Giấy phép. Cụ thể:
1. Bộ Ngoại giao gửi hồ sơ đề nghị lập Văn phòng đại diện của tổ chức nước ngoài cho Cơ quan chủ quản phía Việt Nam, các bộ, cơ quan liên quan, Ủy ban nhân dân tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương nơi tổ chức nước ngoài dự kiến đặt Văn phòng đại diện:
a) Ủy ban nhân dân tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương cho ý kiến về tình hình hoạt động của tổ chức nước ngoài tại địa phương nơi tổ chức nước ngoài dự kiến đặt trụ sở Văn phòng đại diện;
b) Bộ, cơ quan liên quan cho ý kiến về tình hình hoạt động của tổ chức nước ngoài có các chương trình, dự án thuộc phạm vi theo dõi của bộ, cơ quan;
c) Cơ quan chủ quản phía Việt Nam cho ý kiến về đề nghị lập Văn phòng đại diện của tổ chức nước ngoài;
d) Bộ Công an cho ý kiến đối với người dự kiến làm Trưởng Văn phòng đại diện tại Việt Nam.
Nghị định số 62/2026/NĐ-CP có hiệu lực từ ngày 01/3/2026.
5. Từ 8/3/2026, sử dụng tài liệu lưu trữ để bôi nhọ, xúc phạm cá nhân bị phạt hành chính đến 30 triệu đồng
Ngày 21/01/2026, Chính phủ ban hành Nghị định số 31/2026/NĐ-CP  quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực lưu trữ.
Đối với vi phạm quy định về các hành vi bị nghiêm cấm trong lĩnh vực lưu trữ, Nghị định quy định phạt tiền từ 20 đến 30 triệu đồng đối với một trong các hành vi vi phạm sau đây:
- Truy cập, sao chép, chia sẻ trái phép tài liệu lưu trữ, cơ sở dữ liệu tài liệu lưu trữ mà chưa đến mức truy cứu trách nhiệm hình sự;
- Cung cấp, chuyển giao, hủy tài liệu lưu trữ trái phép hoặc mua bán, chiếm đoạt tài liệu lưu trữ mà chưa đến mức truy cứu trách nhiệm hình sự;
- Làm sai lệch nội dung, làm mất tính toàn vẹn của tài liệu lưu trữ và dữ liệu chủ của tài liệu lưu trữ mà chưa đến mức truy cứu trách nhiệm hình sự;
- Làm hỏng tài liệu lưu trữ đến mức không thể khôi phục được;
- Làm mất tài liệu lưu trữ;
- Sử dụng tài liệu lưu trữ vào mục đích bịa đặt, bôi nhọ, xúc phạm nhân phẩm, danh dự của cá nhân mà chưa đến mức truy cứu trách nhiệm hình sự.
Nghị định số 31/2026/NĐ-CP có hiệu lực từ ngày 8/3/2026.
6. Vi phạm hành chính trong hoạt động đường bộ bị phạt tới 150 triệu đồng từ ngày 01/3/2026
Ngày 22/12/2025, Chính phủ ban hành Nghị định số 336/2025/NĐ-CP quy định quy định xử phạt vi phạm hành chính trong hoạt động đường bộ. 
Một trong những nội dung quan trọng của Nghị định là quy định mức phạt tiền tối đa đối với vi phạm hành chính trong hoạt động đường bộ. Theo đó, tại điều 3 Nghị định số 336/2025/NĐ-CP quy định: Mức phạt tiền tối đa trong hoạt động đường bộ thuộc lĩnh vực giao thông đường bộ đối với cá nhân là 75.000.000 đồng và đối với tổ chức là 150.000.000 đồng. Việc quy định mức phạt cao nhằm tăng tính răn đe, phòng ngừa vi phạm, đồng thời phù hợp với tính chất, mức độ nguy hiểm của các hành vi vi phạm trong lĩnh vực giao thông đường bộ.
Về hình thức xử phạt, Nghị định quy định hình thức xử phạt chính gồm cảnh cáo và phạt tiền. Bên cạnh đó, tùy theo hành vi và mức độ vi phạm, cá nhân, tổ chức vi phạm còn có thể bị áp dụng hình thức xử phạt bổ sung, như tước quyền sử dụng giấy phép, chứng chỉ hành nghề; tước quyền sử dụng phù hiệu, biển hiệu xe kinh doanh vận tải; đình chỉ hoạt động có thời hạn đối với tổ chức đào tạo, thẩm tra an toàn giao thông, đơn vị thi công công trình đường bộ. Đồng thời, Nghị định quy định cụ thể các biện pháp khắc phục hậu quả, như buộc khôi phục lại tình trạng ban đầu, buộc tháo dỡ công trình xây dựng trái phép, buộc thu dọn vật cản gây mất an toàn giao thông, buộc nộp lại số lợi bất hợp pháp có được từ hành vi vi phạm.
Nghị định số 336/2025/NĐ-CP có hiệu lực từ ngày 01/3/2026.
7. Từ 01/3, tài khoản ngân hàng của hộ kinh doanh phải đúng tên đăng ký
Từ ngày 01/3/2026, theo quy định mới của Ngân hàng Nhà nước, tài khoản ngân hàng phục vụ hoạt động kinh doanh của hộ kinh doanh phải đúng tên đăng ký trên giấy chứng nhận. 
Cụ thể, theo Thông tư 25/2025/TT-NHNN của Ngân hàng Nhà nước Việt Nam, sửa đổi, bổ sung một số điều của Thông tư 17/2024/TT-NHNN, việc đặt tên tài khoản thanh toán được quy định cụ thể hơn đối với từng đối tượng sử dụng.
Thông tư 25/2025/TT-NHNN bổ sung điểm c khoản 1 điều 13 Thông tư 17, quy định đối với tài khoản thanh toán cá nhân, tên tài khoản phải trùng khớp với họ và tên trên giấy tờ tùy thân của khách hàng. Đối với tài khoản thanh toán của tổ chức, tên tài khoản bắt buộc phải bao gồm tên tổ chức theo giấy phép thành lập, quyết định thành lập, giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp hoặc giấy tờ chứng minh tổ chức được thành lập và hoạt động hợp pháp.
Với quy định này, từ ngày 01/3/2026, tài khoản ngân hàng phải được mở và đứng tên đúng theo giấy chứng nhận đăng ký hộ kinh doanh.
8. 03 trường hợp mobile banking tự ngừng hoạt động từ ngày 01/3/2026
Ngày 31/12/2025,  Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Việt Nam ban hành Thông tư 77/2025/TT-NHNN sửa đổi, bổ sung một số điều của Thông tư số 50/2024/TT-NHNN của Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Việt Nam quy định về an toàn, bảo mật cho việc cung cấp dịch vụ trực tuyến trong ngành Ngân hàng. 
Theo đó, để tránh sự tấn công của mã độc từ bên ngoài, Thông tư 77/2025/TT-NHNN yêu cầu ứng dụng này phải tự động ngắt kết nối hoặc ngừng hoạt động ngay lập tức nếu phát hiện điện thoại thuộc trường hợp:
- Điện thoại đã bị bẻ khóa (jailbreak với iOS, root với Android) hoặc bị can thiệp mở khóa cơ chế bảo vệ khởi động (unlock bootloader). Người dùng thường sử dụng thao tác này khi muốn cài đặt ứng dụng không chính thống hoặc né bản quyền.
- Điện thoại đã bị chèn mã lạ từ bên ngoài nhằm theo dõi, lưu lại lịch sử thao tác… hoặc đã bị chỉnh sửa, đóng gói lại (repacking)
- Điện thoại có gắn trình gỡ lỗi (debugger), hoặc chạy ứng dụng trên các môi trường giả lập (emulator), máy ảo, thiết bị giả lập…
9. Quy định các đối tượng được miễn nộp phí lĩnh vực đường sắt
Ngày 10/02/2026, Bộ truowgr Bộ Tài chính ban hành Thông tư 11/2026/TT-BTC quy định mức thu, chế độ thu, nộp phí thuộc lĩnh vực đường sắt, có hiệu lực từ ngày 27/3/2026.  Thông tư 11/2026/TT-BTC quy định các đối tượng được miễn nộp phí lĩnh vực đường sắt bao gồm:
 (1) Miễn phí sử dụng kết cấu hạ tầng đường sắt quốc gia do Nhà nước đầu tư đối với doanh nghiệp kinh doanh vận tải đường sắt sử dụng kết cấu hạ tầng đường sắt quốc gia do Nhà nước đầu tư phục vụ cho các mục đích sau đây:
- Kiểm tra, sửa chữa, bảo trì kết cấu hạ tầng đường sắt.
- Phục vụ phòng chống lụt bão và cứu hộ, cứu nạn đường sắt.
- Phục vụ nhu cầu quốc phòng và an ninh quốc gia.
- Phục vụ nhiệm vụ vận tải đặc biệt, vận tải phục vụ an sinh xã hội theo quy định của pháp luật về đường sắt.
(2) Miễn phí sát hạch lái tàu đối với các đối tượng sau:
- Người thuộc hộ nghèo theo quy định của pháp luật về chuẩn nghèo.
- Người có công với cách mạng theo quy định của pháp luật về ưu đãi người có công với cách mạng.
- Đồng bào dân tộc thiểu số ở các xã đặc biệt khó khăn theo quy định của pháp luật.
                                                                                                                                                              Phòng PBGDPL&TDTHPL
II. TIÊU ĐIỂM CHÍNH SÁCH
Hỏi đáp pháp luật về nghĩa vụ quân sự
1. Pháp luật quy định các hành vi nào bị nghiêm cấm trong thực hiện nghĩa vụ quân sự?
Trả lời:
1. Trốn tránh thực hiện nghĩa vụ quân sự.
2. Chống đối, cản trở việc thực hiện nghĩa vụ quân sự.
3. Gian dối trong khám sức khỏe nghĩa vụ quân sự.
4. Lợi dụng chức vụ, quyền hạn làm trái quy định về nghĩa vụ quân sự.
5. Sử dụng hạ sĩ quan, binh sĩ trái quy định của pháp luật.
6. Xâm phạm thân thể, sức khỏe; xúc phạm danh dự, nhân phẩm của hạ sĩ quan, binh sĩ.
2. Đối tượng nào được đăng ký nghĩa vụ quân sự?
Trả lời:
- Công dân nam đủ 17 tuổi trở lên.
- Công dân nữ quy định tại khoản 2 Điều 7 của Luật này đủ 18 tuổi trở lên (Công dân nữ trong độ tuổi thực hiện nghĩa vụ quân sự có ngành, nghề chuyên môn phù hợp yêu cầu của Quân đội nhân dân).
3. Đối tượng nào không được đăng ký nghĩa vụ quân sự?
Trả lời:
- Đang bị truy cứu trách nhiệm hình sự; đang chấp hành hình phạt tù, cải tạo không giam giữ, quản chế hoặc đã chấp hành xong hình phạt tù nhưng chưa được xóa án tích;
- Đang bị áp dụng biện pháp giáo dục tại cấp xã hoặc đưa vào trường giáo dưỡng, cơ sở giáo dục bắt buộc, cơ sở cai nghiện bắt buộc;
- Bị tước quyền phục vụ trong lực lượng vũ trang nhân dân.
Khi hết thời hạn áp dụng các biện pháp quy định nêu trên, công dân được đăng ký nghĩa vụ quân sự.
4. Đối tượng nào được miễn đăng ký nghĩa vụ quân sự?
Trả lời:
Người khuyết tật, người mắc bệnh hiểm nghèo, bệnh tâm thần hoặc bệnh mãn tính theo quy định của pháp luật.
5. Pháp luật quy định thời hạn phục vụ tại ngũ của hạ sĩ quan, binh sĩ như thế nào?
Trả lời:
- Thời hạn phục vụ tại ngũ trong thời bình của hạ sĩ quan, binh sĩ là 24 tháng.
- Bộ trưởng Bộ Quốc phòng được quyết định kéo dài thời hạn phục vụ tại ngũ của hạ sĩ quan, binh sĩ nhưng không quá 06 tháng trong trường hợp sau đây:
+ Để bảo đảm nhiệm vụ sẵn sàng chiến đấu;
+ Đang thực hiện nhiệm vụ phòng, chống thiên tai, dịch bệnh, cứu hộ, cứu nạn.
- Thời hạn phục vụ của hạ sĩ quan, binh sĩ trong tình trạng chiến tranh hoặc tình trạng khẩn cấp về quốc phòng được thực hiện theo lệnh tổng động viên hoặc động viên cục bộ.
6. Quy định về độ tuổi gọi nhập ngũ?
Trả lời:
Công dân đủ 18 tuổi được gọi nhập ngũ; độ tuổi gọi nhập ngũ từ đủ 18 tuổi đến hết 25 tuổi; công dân được đào tạo trình độ cao đẳng, đại học đã được tạm hoãn gọi nhập ngũ thì độ tuổi gọi nhập ngũ đến hết 27 tuổi.
7. Quy định tiêu chuẩn công dân được gọi nhập ngũ và thực hiện nghĩa vụ tham gia Công an nhân dân như sau: 
- Công dân được gọi nhập ngũ khi có đủ các tiêu chuẩn sau đây:
+ Lý lịch rõ ràng;
+ Chấp hành nghiêm đường lối, chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước;
+ Đủ sức khỏe phục vụ tại ngũ theo quy định;
+ Có trình độ văn hóa phù hợp.
- Tiêu chuẩn công dân được gọi thực hiện nghĩa vụ tham gia Công an nhân dân theo quy định tại Điều 7 của Luật Công an nhân dân (Công dân có đủ tiêu chuẩn về chính trị, phẩm chất đạo đức, trình độ, sức khỏe, độ tuổi và năng khiếu phù hợp với công tác công an, có nguyện vọng và Công an nhân dân có nhu cầu thì có thể được tuyển chọn vào Công an nhân dân; Công an nhân dân được ưu tiên tuyển chọn sinh viên, học sinh xuất sắc tốt nghiệp ở các cơ sở giáo dục đại học, cơ sở giáo dục nghề nghiệp có đủ tiêu chuẩn để đào tạo, bổ sung vào Công an nhân dân).
                                                                                                                                                          Phòng PBGDPL&TDTHPL

III. ĐƯA PHÁP LUÂT VÀO CUỘC SỐNG
Những điều chỉnh quan trọng của Luật Đầu tư (sửa đổi) góp phần giải quyết các vướng mắc hiện nay, tạo thuận lợi cho dự án đầu tư
Từ ngày 01/3/2026, Luật Đầu tư 2025 chính thức có hiệu lực, đánh dấu một cột mốc quan trọng trong việc hoàn thiện thể chế kinh tế tại Việt Nam. Đạo luật này được kỳ vọng sẽ tạo nên một làn sóng mới, tháo gỡ triệt để các rào cản pháp lý và thiết lập một môi trường kinh doanh minh bạch, thông thoáng cho các nhà đầu tư.
Luật Đầu tư năm 2025 được ban hành cùng với sửa đổi đồng bộ các quy định liên quan điều chỉnh hoạt động đầu tư, kinh doanh trong thời gian qua (bao gồm Luật quy hoạch, đấu thầu, đất đai, xây dựng, bảo vệ môi trường, lâm nghiệp, phòng cháy, chuyển giao công nghệ, kinh doanh bất động sản, nhà ở…) sẽ tháo gỡ cơ bản những điểm nghẽn, vướng mắc về thể chế, pháp luật, tạo môi trường đầu tư thông thoáng, minh bạch, hấp dẫn để khơi thông nguồn lực cho đầu tư phát triển.
Những điều chỉnh về thủ tục thực hiện dự án của Luật Đầu tư được kỳ vọng sẽ giải quyết cơ bản được vướng mắc, điểm nghẽn pháp lý cho các dự án. Điển hình như thủ tục chấp thuận chủ trương đầu tư được hoàn thiện theo hướng minh bạch, đơn giản hóa nội dung thẩm định; đồng thời thu hẹp phạm vi các dự án phải thực hiện chấp thuận chủ trương đầu tư và đẩy mạnh phân cấp việc chấp thuận chủ trương đầu tư cho các địa phương.
Theo đó, khi đánh giá sự phù hợp của dự án đầu tư với quy hoạch sẽ xem xét về sự phù hợp của dự án với mục tiêu, định hướng phát triển, sắp xếp, phân bố không gian các hoạt động kinh tế xã hội theo nội dung, yêu cầu của quy hoạch; không yêu cầu dự án phải được xác định trong quy hoạch.
Việc thẩm định chỉ cần căn cứ vào 1 trong các quy hoạch thuộc hệ thống quy hoạch để thẩm định, đánh giá sự phù hợp của dự án đầu tư. Đối với dự án đầu tư cải tạo, nâng cấp công trình hiện hữu mà không thay đổi mục tiêu, địa điểm, quy mô thì không yêu cầu đánh giá lại sự phù hợp của dự án với quy hoạch. Về công nghệ của dự án đầu tư có hoạt động xây dựng, việc thẩm định công nghệ sẽ không phải thực hiện ngay tại giai đoạn chấp thuận chủ trương đầu tư mà được thực hiện ở giai đoạn quyết định đầu tư.
Phạm vi các dự án phải thực hiện chấp thuận chủ trương đầu tư cũng được xác định rõ và chỉ bao gồm các dự án phát triển hạ tầng trong một số lĩnh vực quan trọng, nhạy cảm như: cảng biển, sân bay, viễn thông; các dự án đề xuất sử dụng đất, rừng, khu vực biển; và các dự án có khả năng ảnh hưởng lớn đến môi trường hoặc quốc phòng, an ninh…
Đặc biệt, Luật đã bổ sung thủ tục đầu tư đặc biệt (luồng xanh) để tạo thuận lợi tối đa về thủ tục đối với dự án đầu tư tại khu công nghiệp, khu chế xuất, khu công nghệ cao, khu kinh tế, khu thương mại tự do và trung tâm tài chính quốc tế.
Theo đó, việc đăng ký thực hiện dự án đầu tư được chuyển từ "tiền kiểm" sang "hậu kiểm". Dự án đăng ký đầu tư theo quy định này không phải thực hiện thủ tục chấp thuận chủ trương đầu tư, thẩm định công nghệ, lập báo cáo đánh giá tác động môi trường, lập quy hoạch chi tiết, cấp Giấy phép xây dựng và các thủ tục trong lĩnh vực xây dựng, phòng cháy, chữa cháy.
Đây là nội dung đột phá nhằm rút ngắn thời gian triển khai dự án, thể hiện cách tiếp cận mới trong xây dựng thể chế theo hướng vừa đảm bảo yêu cầu quản lý nhà nước, tạo thuận lợi cho doanh nghiệp và nhận được sự ủng hộ, đồng tình rất lớn của các nhà đầu tư và các cơ quan quản lý.
Những quy định nêu trên sẽ góp phần giải quyết các điểm nghẽn pháp lý về dự án đầu tư.
                                                                                                                                                                     Phòng PBGDPL&TDTHPL