Từ năm 2011 đến 2015, Trung tâm Trợ giúp pháp lý nhà nước tỉnh đã thụ lý và tiếp nhận 727 vụ án từ các cơ quan tiến hành tố tụng chuyển sang và từ người dân đến yêu cầu. Trong đó, trợ giúp viên pháp lý tham gia tố tụng 301 vụ án (hình sự 289 vụ; dân sự, hôn nhân gia đình, hành chính, đất đai:12 vụ); bào chữa cho 289 bị cáo, bảo vệ 12 nguyên đơn, bị đơn; về giới tính: Nam 283 đối tượng, nữ 18 đối tượng; diện người được trợ giúp pháp lý: người nghèo 38; người có công với cách mạng 07; người già 01; người dân tộc thiểu số 10; người khuyết tật 07, người chưa thành niên 233; đối tượng khác 05. Trong đó, người chưa thành niên chiếm tỷ lệ lớn (chiếm 77,4%), chủ yếu là phạm tội trong lĩnh vực hình sự.
Với sự linh hoạt, yêu nghề, Trợ giúp viên pháp lý luôn trăn trở làm thế nào để bị cáo được hưởng mức án thấp nhất, áp dụng các kỹ năng trong tố tụng như: Hướng dẫn kịp thời cho gia đình, bị can về bồi thường thiệt hại, xác nhận hoàn cảnh gia đình khó khăn, giấy chứng nhận hộ nghèo để được miễn, giảm án phí, cung cấp các giấy tờ chứng minh là bản thân, bố mẹ, ông bà là người công với cách mạng, thuộc diện chính sách, làm đơn xin giáo dục tại địa phương, đơn xin giảm nhẹ hình phạt của người bị hại cho bị cáo, xác nhận bồi thường thiệt hại...để gửi cho các cơ quan tiến hành tố tụng và Hội đồng xét xử xem xét chấp nhận, nên công tác tham gia tố tụng của Trợ giúp viên pháp lý trong những năm qua đã đạt được nhiều kết quả đáng ghi nhận, trong đó nổi bật nhất là vụ án bị can là người chưa thành niên bị truy tố về tội hiếp dâm. Trợ giúp viên pháp lý sau khi nghiên cứu hồ sơ, xem xét các tình tiết, diễn biến của vụ án và đã kiến nghị với cơ quan tố tụng xem xét lại vụ án. Kết quả, vụ án bị đình chỉ do không cấu thành tội hiếp dâm đã giúp cho cơ quan tố tụng tránh được vụ án oan sai; có Trợ giúp viên pháp lý tham gia bào chữa cho 35 bị can thì có 16 bị can, bị cáo được hưởng án treo, cải tạo không giam giữ, đình chỉ, chiếm 46% số bị cáo được bào chữa...Ngoài ra, còn nhiều bị cáo bị tuyên tù giam ở cấp sơ thẩm, nhận thấy hình phạt quá nặng so với hành vi phạm tội của bị cáo, trợ giúp viên pháp lý áp dụng các kỹ năng nghiệp vụ và hướng dẫn kháng cáo. Kết quả, ở cấp phúc thẩm, Hội đồng xét xử chấp nhận cho bị cáo được hưởng án treo…
Mặc dù, chức danh trợ giúp viên pháp lý được hình thành sau so với chức danh bào chữa viên nhân dân, luật sư nhưng với sự tích cực và nhiệt tình tham gia tố tụng của Trợ giúp viên pháp lý trong thời gian qua đã mang lại nhiều hiệu quả ngoài mong đợi. Từ những kết quả đạt được đã khẳng định hoạt động tham gia tố tụng của trợ giúp viên pháp lý, góp phần xác định sự thật khách quan của vụ việc được nhanh chóng, chính xác, tránh làm oan người vô tội, để lọt tội phạm, giúp các cơ quan tiến hành tố tụng giải quyết công việc công bằng và đúng pháp luật. Đồng thời, tiết kiệm chi phí cho người dân khi tham gia tố tụng. Trong 5 năm, với việc tiếp nhận 727 vụ, nếu nhân với giá tiền thoả thuận bồi dưỡng, hứa thưởng trên thị trường khi thuê luật sư bào chữa trong vụ án hình sự, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp trong dân sự…ước tính bình quân một vụ là 10 triệu đồng thì đã tiết kiệm chi phí cho người dân hơn 7 tỷ đồng. Với số tiền rất lớn đó để thấy rằng hoạt động trợ giúp pháp lý miễn phí mang sứ mệnh thiêng liêng thể hiện chính sách nhân đạo, dân chủ của nước ta. Bằng sự tâm huyết, yêu nghề và sự nhiệt tình với công việc, Trung tâm Trợ giúp pháp lý nhà nước đang từng bước khẳng định là một địa chỉ đáng tin cậy bảo vệ công lý và đảm bảo công bằng xã hội, là người bạn đồng hành của người nghèo, người khuyết tật, đối tượng chính sách.
                                                                                                                                      Lê Thanh Hà